Overslaan en naar de inhoud gaan
Slag bij Ivry

Negen topstukken schitteren in het MAS

Ontdek ze in de expo 'Zeldzaam & Onmisbaar'

Het Vlaamse topstukkendecreet bestaat twintig jaar. Om dat te vieren opent eind oktober de tentoonstelling ‘Zeldzaam & onmisbaar’ in het MAS. Deze expo brengt een selectie van net geen 100 werken uit de Vlaamse Topstukkenlijst. En daarvan zijn er maar liefst 9 afkomstig uit de collectie van het Rubenshuis.

De collectie van Rubenshuis telt vandaag 13 topstukken. Stuk voor stuk werken die zijn opgenomen in de Vlaamse Topstukkenlijst, omdat ze “zeldzaam en onmisbaar” zijn. Het topstukkendecreet uit 2003 zorgt ervoor dat topstukken niet zomaar Vlaanderen mogen verlaten en dat ze zo goed mogelijk worden beschermd en bewaard. Negen topstukken uit ons museum krijgen een plekje in de expo ‘Zeldzaam & Onmisbaar’. Wat maakt deze werken zo bijzonder?

Topstuk der topstukken

Een topstuk vol topstukken, zo kan dit bijzondere schilderij worden omschreven. Deze ambitieuze voorstelling is de geschilderde weergave van de kunstcollectie van Cornelis van der Geest. Begin 17de eeuw ontstaat in Antwerpen een exclusief genre in de schilderkunst: ‘Constkamers’. In zo’n kunstkamer vangt de schilder de collectie van een kunstverzamelaar, zodat die ermee kan pronken. Meester in het genre is Antwerpenaar Willem van Haecht. Slechts drie van zijn schilderijen zijn gekend: drie zeldzame Kunstkamers van Cornelis van der Geest, een belangrijk Antwerpse kunstverzamelaar en mecenas van Rubens.

Het schilderij zit boordevol precies uitgevoerde kopietjes van de collectie van Van der Geest. Met maar liefst 42 afgebeelde schilderijen, waarvan er vandaag nog 21 gekend zijn, is dit werk een museum op zichzelf. Daarnaast is het ook een uniek groepsportret. Een soort ‘who‘s who’ van de toenmalige culturele elite, waaronder Rubens en Anthony van Dyck.

De Kunstkamer van Cornelis van der Geest, olieverf op paneel

Rubens

Rubens zelf zorgt voor maar liefst 41 werken op de Vlaamse Topstukkenlijst. 6 daarvan komen uit ons museum. En ze zijn ook allemaal in zijn atelier op de Wapper gemaakt. 

Rubenshuis - italiaanse vleugelRubenshuis - PortiekRubenshuis - paviljoen

De andere werken van Rubens kan je vandaag onder meer bekijken in de kathedraal, het koninklijk Museum voor Schone Kunsten in Antwerpen, het Museum Plantin-Moretus. Het zijn niet alleen schilderijen, ook tekeningen en een wandtapijt.

Zeldzaam & Onmisbaar

De tijdelijke tentoonstelling ‘Zeldzaam & Onmisbaar. Topstukken uit Vlaamse collecties’ loopt van 31 oktober 2023 tot en met 25 februari 2024 in het MAS.

Deze negen topstukken uit de collectie van het Rubenshuis gaven we in bruikleen:

  • Peter Paul Rubens, Zelfportret, olieverf op paneel, 1623-1630
  • Peter Paul Rubens, Hendrik IV in de slag bij Ivry, olieverf op doek, 1630
  • Willem Van Haecht, De Kunstkamer van Cornelis van der Geest, olieverf op paneel, 1628
  • Theodoor Rogiers, Zilveren Sierstel, permanent bruikleen Koning Boudewijnstichting, 1635
  • Buste van ‘Seneca’, Romeins, 1ste eeuw n.C., marmer
  • Trapezophoros, Griekenland of Klein-Azië, 2de eeuw, marmer
  • Liber Amicorum van Nicolaas Rockox, manuscript, 1579-1636
  • Georg Petel, Adam en Eva, ivoor, 1627
  • Kunstkast, Antwerpen, ca. 1640, eikenhout belijmd met ebbenhout, versierd met schilderijtjes op koper door Victor Wolfvoet

Schrijf je in op de nieuwsbrief